0:00
Γράφει η Χριστίνα Μαργέτη.
Έχω ακούσει κατά καιρούς να εκφράζονται δημοσίως διάφοροι φόβοι και προβληματισμοί έναντι της τεχνητής νοημοσύνης, των ρομπότ που αναπτύσσονται όλο και πιο πολύ και των νέων τεχνολογιών, κρατώντας εξαρχής μία αρνητική, απορριπτική στάση. Ενώ παράλληλα υπάρχει και η αντίθετη πλευρά που δηλώνει «φαν» όλης αυτής της νέας τεχνολογίας χωρίς να εκφέρει κάποια ένσταση ή κάποιο προβληματισμό σχετικά. Η προσωπική μου θέση, βρίσκεται κάπου ενδιάμεσα. Ούτε είμαι αρνητική μπροστά σε όλη αυτή την εξέλιξη ούτε πολύ θετική, με τρόπο που να δίνω «λευκές επιταγές», όπως λέει η έκφραση. Και αυτό επειδή απλά θεωρώ ότι το κάθε εργαλείο, όπως είναι η τεχνολογία, δεν είναι από μόνο του ούτε θετικό ούτε αρνητικό. Γίνεται όμως, θετικό ή αρνητικό, ανάλογα απ’ τον τρόπο που εμείς το χρησιμοποιούμε.
Επίσης, κατανοώ κάποιες λογικές και αναμενόμενες επιφυλάξεις όχι μόνο ως προς το πώς χρησιμοποιείται, αλλά και ως προς τα κενά ασφαλείας που υπάρχουν στους ανοιχτούς κώδικες για παράδειγμα, όπου μπορεί να παρέμβει οποιοσδήποτε διαθέτει συγκεκριμένες γνώσεις, ή στις κυβερνοεπιθέσεις που γίνονται κατά καιρούς, καθώς και στον κίνδυνο «ηλεκτρονικού ψαρέματος» των στοιχείων μας, παράνομης παρακολούθησης, παραβίασης των προσωπικών μας δεδομένων, πλαστογραφιών, παραβιάσεων της προσωπικής μας ζωής και ποινικών κυβερνοεγκλημάτων στο διαδίκτυο.
Για παράδειγμα υπάρχουν κάποια προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης που μπορούν να τοποθετήσουν το προσώπο σου σε μια εικόνα γυμνού σώματος, παρουσιάζοντας την ψευδώς ως δική σου, ή να κατασκευάσουν π.χ. ψεύτικα βίντεο τα οποία διακινούνται και προβάλλονται ως αληθινά, παραπληροφορώντας τον κόσμο Αυτό είναι τρομακτικό, οπότε σίγουρα θα πρέπει να υπάρχουν δικλείδες ασφαλείας.
Χρειάζεται να προστατεύονται αποτελεσματικά και ουσιαστικά όχι μόνο στα λόγια, τα προσωπικά μας στοιχεία, το απόρρητο και τα δεδομένα μας. Η τεχνητή νοημοσύνη θα πρέπει να λειτουργεί σε ασφαλή πλαίσια και με σαφείς, οριοθετημένες λειτουργίες όσον αφορά ευαίσθητα θέματα, στα οποία θα μπορούσε να γίνει οποιαδήποτε παραβίαση ή κατάχρηση από την/τον κάθε ιδιώτη, κρατικό υπάλληλο, μεγαλοεπιχειρηματία, υπηρεσία, φορέα ή ακόμα και κυβέρνηση. Είναι αναγκαίο κατά την γνώμη μου να υπάρχουν σαφής νομοθετικές ρυθμίσεις προσαρμοσμένες στις ανάγκες των καιρών μας και πρωτοβουλίες για περισσότερη ασφάλεια στο διαδίκτυο, καθώς και καλύτερη οργάνωση των αρμόδιων υπηρεσιών για πιο άμεση και αποτελεσματική αντιμετώπιση των κυβερνοεγκλημάτων.
Είναι χρήσιμες και καλοδεχούμενες οι νέες τεχνολογίες, τα ρομπότ και η τεχνητή νοημοσύνη που μπορεί να φανεί χρήσιμη σε πολλά και να μας βοηθήσει κάνοντας τις ζωές μας πιο εύκολες. Όμως οι τρόποι χρήσης όλης αυτής της τεχνολογίας και οι σκοποί που αυτή χρησιμοποιείται και σε τι βαθμό επιτρέπεται η πρόσβαση στα προσωπικά δεδομένα θα πρέπει να καθοριστούν με σαφής όρους που προστατεύονται συνεχώς και με διαρκή έλεγχο. Και ίσως αυτό να είναι από τις μεγαλύτερες προκλήσεις των σημερινών και αυριανών κοινωνιών.
Δεν θεωρώ προσωπικά πάντως κατά την άποψή μου όσο και να εξελιχθεί η τεχνητή νοημοσύνη στο μέλλον, ότι τα ρομπότ θα μας αντικαταστήσουν στα πάντα, καταργώντας χιλιάδες θέσεις εργασίας. Όχι στα πάντα τουλάχιστον. Ακόμα και αν αυτό ονειρεύονται ή επιδιώκουν διάφοροι μεγιστάνες του πλούτου και της τεχνολογίας, οι οποίοι το δηλώνουν δημόσια κατα καιρούς. Θέλω προσωπικά να ευελπιστώ ότι πρόκειται και θα παραμείνει μια συνεργασία και δεν θα εξελιχθεί σε «αντικατάσταση».
Κλείνοντας, θέλω να σημειώσω πως για μένα (σε αντίθεση με την οπτική άλλων), η ταινία «Ρόμποκοπ» είναι μία ταινία που είδα κάποτε έφηβη τρώγοντας ποπ κορν και δεν θεωρώ ότι θα ζήσουμε ποτέ αυτό το εφιαλτικό σενάριο στην πραγματικότητα. Ανήκω γενικά στα άτομα που καλοπροαίρετα πιστεύουν ότι η ανθρωπότητα και η τεχνητή νοημοσύνη θα είμαστε σύμμαχες και ότι θα τα πάμε μια χαρά, αρκεί να υπάρχουν τα παραπάνω δεδομένα, οι υγιείς τρόποι χρήσης και οι συνθήκες που αναφέρω παραπάνω.
Και φυσικά η προστασία του περιβάλλοντος και η διαφύλαξη του νερού, του ύψιστου αυτού αγαθού επιβίωσης και ζωής για όλα τα πλάσματα, θα πρέπει να είναι η προτεραιότητα μας και όχι η τεχνολογία, όσο αφορά την υγιή και με μέτρο χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, η οποία καταναλώνει ηλεκτρική ενέργεια και άρα πάρα πολύ νερό ώστε να συντηρείται.. Ας μην την χρησιμοποιούμε λοιπόν καθημερινά και επίσης όχι για να ρωτάμε ερωτήσεις τύπου αν…η κάθε Μήτση ή ο κάθε Μήτσος ενδιαφέρεται για μας ή μήπως μας “γράφει”… Αυτά τα γνωρίζουμε ήδη μέσα μας, αρκεί να σκεφτούμε και να αναλύσουμε αντικειμενικά, ψύχραιμα, τις καταστάσεις και τις συμπεριφορές τους απέναντι μας, χωρίς ωραιοποιήσεις και χωρίς δικαιολογίες, δεν χρειάζεται να ρωτάμε το AI!… (Τυχαία τα ονόματα που αναφέρω εδώ, ως παράδειγμα άχρηστης και περιττής χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης εκ μέρους μας).
